Cara Solat Witir 3 Rakaat: Niat, Waktu dan Susunan 2 + 1

Witir sebelum tidur atau selepas Tahajud?

Jabatan Mufti Negeri Selangor menerangkan dua pilihan mengikut keadaan. Jika bimbang tidak terjaga pada penghujung malam, berwitirlah sebelum tidur. Jika menjangka mampu bangun, Witir pada akhir malam lebih utama sebagai penutup solat malam.

Ini bukan pilihan yang perlu sama setiap hari. Pada malam sebelum bertugas awal, anda mungkin memilih selesai berwitir selepas Isyak. Pada malam yang membolehkan anda bangun lebih awal, anda boleh menyusunnya selepas Tahajud. Nilai keadaan sebenar, bukan semata-mata meniru waktu orang lain.

Jika telah berwitir lalu terjaga sebelum Subuh, anda masih boleh menunaikan solat sunat lain. Tidak perlu menambah satu lagi Witir pada malam yang sama.

Rujukan: Jabatan Mufti Selangor — Witir sebelum tidur dan Tahajud.

Niat solat Witir bagi susunan 2 + 1

Hadirkan tujuan menunaikan solat sunat Witir kerana Allah dalam hati ketika takbiratul ihram. Untuk memahami maksud niat, bahagian pertama boleh dinyatakan: “Sahaja aku solat sunat Witir dua rakaat kerana Allah Taala.” Bagi bahagian kedua: “Sahaja aku solat sunat Witir satu rakaat kerana Allah Taala.”

Ungkapan Melayu ini membantu memahami niat, bukan petikan hadis atau lafaz yang diwajibkan. Panduan asas MuslimSG membezakan niat hati daripada lafaz lisan yang disunatkan. Jangan menangguhkan pembelajaran hanya kerana belum menguasai sebutan Arab bagi lafaz niat.

Rujukan: MuslimSG (MUIS) — Panduan asas solat mazhab Syafii.

Cara solat Witir tiga rakaat dengan dua salam

Pastikan berwuduk, menutup aurat, menghadap kiblat serta badan, pakaian dan tempat suci daripada najis. Lengkapkan Isyak terlebih dahulu. Ringkasan di bawah mengandaikan anda sudah mempelajari bacaan asas solat.

Sahih al-Bukhari 990 menerangkan solat malam secara berpasangan dan penutup satu rakaat. Panduan MuslimSG turut menyusun tiga rakaat Witir melalui dua rakaat bersalam, kemudian satu rakaat bersalam.

1. Mulakan bahagian dua rakaat dengan niat Witir dan takbiratul ihram.
2. Baca al-Fatihah serta surah pilihan; lakukan rukuk, iktidal, dua sujud dan duduk antaranya dengan tumakninah.
3. Bangun untuk rakaat kedua dan ulang urutan bacaan serta pergerakan.
4. Duduk tahiyat akhir, baca tasyahhud dan selawat, kemudian beri salam.
5. Bangun untuk bahagian satu rakaat. Berniat Witir satu rakaat dan mulakan dengan takbiratul ihram yang baharu.
6. Baca al-Fatihah serta surah pilihan, kemudian sempurnakan rukuk, iktidal, dua sujud dan duduk antaranya.
7. Duduk tahiyat akhir, baca tasyahhud dan selawat, lalu beri salam. Jumlahnya tiga rakaat dengan dua salam.

Rujukan: Sahih al-Bukhari 990 — Solat malam dan Witir; MuslimSG (MUIS) — Tahajjud, Qiyamullail dan susunan Witir; MuslimSG (MUIS) — Panduan asas solat mazhab Syafii.

Jangan tersalah membaca maksud 2 + 1

Angka 2 + 1 bukan arahan berhenti selepas dua rakaat sahaja. Satu rakaat terakhir ialah bahagian yang melengkapkan susunan ganjil itu. Pada masa yang sama, ia bukan rakaat ketiga yang disambung terus tanpa salam, kerana panduan ini menggunakan kaedah terpisah.

MuslimSG juga menjelaskan adanya kaedah bersambung. Oleh itu, jangan menganggap orang yang mengerjakan tiga rakaat dengan satu salam semestinya salah. Artikel ini memilih satu kaedah untuk pembelajaran, bukan membatalkan semua kaedah lain.

Jika anda mengulang kaji bersama ahli keluarga, minta mereka menyebut semula titik salam: selepas rakaat kedua, kemudian selepas satu rakaat yang berasingan. Semakan kecil ini biasanya lebih jelas daripada menghafal angka tiga tanpa memahami urutannya.

Rujukan: MuslimSG (MUIS) — Guide to Witr prayer.

Surah yang boleh dibaca ketika Witir

Riwayat Sunan an-Nasa’i 1699 menyebut al-A‘la pada rakaat pertama, al-Kafirun pada rakaat kedua dan al-Ikhlas pada rakaat ketiga. Ini memberi rujukan kepada bacaan surah yang dianjurkan, bukan menggantikan al-Fatihah.

Bacaan surah selepas al-Fatihah ialah sunat. Jika belum menghafal al-A‘la, gunakan surah yang anda kuasai sambil meneruskan pembelajaran. Jangan membaca daripada ingatan yang kabur semata-mata mahu menepati satu senarai.

Bagi latihan hafazan, pilih satu surah untuk diperbetulkan dahulu. Tandakan ayat yang masih sukar dan bawa kepada guru. Persediaan seperti ini boleh dilakukan di luar waktu solat supaya anda tidak perlu berhenti untuk mencari panduan ketika sedang bersolat.

Rujukan: Sunan an-Nasa’i 1699 — Surah dan zikir Witir; Mufti Wilayah — Al-Kafi #1125: Bacaan surah selepas al-Fatihah.

Bacaan ringkas selepas solat Witir

Antara zikir yang diriwayatkan selepas Witir ialah bacaan berikut sebanyak tiga kali:

سُبْحَانَ الْمَلِكِ الْقُدُّوسِ

Rumi: Subhanal-Malikil-Quddus.

Maksud: Maha Suci Allah, Raja Yang Maha Suci.

Bacaan ini dirujuk dalam Sunan an-Nasa’i 1699. Fahami maknanya bersama sebutan; tulisan rumi hanya membantu mengenali bunyi.

Selepas itu, anda boleh memohon kebaikan kepada Allah. Contoh doa umum selepas salam: “Ya Allah, terimalah ibadahku dan bantulah aku menjaga solat serta amanah pada hari esok.” Ini susunan doa Melayu, bukan lafaz khusus daripada hadis.

Rujukan: Sunan an-Nasa’i 1699 — Surah dan zikir Witir; MuslimSG (MUIS) — Guide to Witr prayer.

Adakah Witir perlu qunut setiap malam?

Dalam panduan mazhab Syafii MuslimSG, qunut Witir disunatkan pada separuh kedua Ramadan, pada rakaat terakhir. Maka, panduan Witir harian di luar Ramadan tidak perlu disamakan dengan semua bacaan yang anda dengar ketika Tarawih.

Amalan qunut mempunyai perincian antara mazhab. Jika menunaikannya bersama jemaah yang amalannya berbeza, rujuk guru atau imam untuk memahami konteks. Elakkan membuat keputusan hanya daripada satu rakaman pendek.

Rujukan: MuslimSG (MUIS) — Guide to Witr prayer.

Semak Subuh bagi tarikh yang betul

Penghujung tempoh Witir yang diterangkan di sini ialah masuk Subuh, bukannya Syuruk. Semak jadual setempat sebelum menyusun penggera. Jadual e-Solat JAKIM membezakan kedua-dua lajur tersebut.

Sebagai contoh bacaan tarikh, jika tidur pada malam 18 September dan bangun selepas tengah malam, Subuh yang hendak diperiksa ialah 19 September. Tiada angka waktu contoh digunakan kerana waktunya perlu mengikut zon sebenar.

Jika bermalam di luar kawasan biasa, buka semula pilihan zon. Pautan rumah yang disimpan tidak bertukar sendiri menjadi jadual destinasi. Sediakan ruang untuk bersuci dan bersolat dengan tenang, bukan sekadar penggera beberapa saat sebelum Subuh.

Rujukan: Jabatan Mufti Selangor — Witir sebelum tidur dan Tahajud; JAKIM — Jadual Waktu Solat e-Solat.

Jika hanya mampu satu rakaat

Menurut panduan MuslimSG, bilangan paling sedikit bagi Witir ialah satu rakaat, manakala tiga rakaat merupakan susunan minimum yang lebih sempurna. Ini menjawab persoalan bilangan tanpa menjadikan panduan tiga rakaat suatu kewajipan baharu.

Mulakan dengan kefahaman yang betul tentang solat yang hendak dilakukan. Apabila masih ragu tentang tertib, bacaan atau kejadian tertentu dalam solat, catat bahagian yang mengelirukan untuk ditanya. Panduan umum ini tidak menentukan hukum setiap kes individu.

Rujukan: MuslimSG (MUIS) — Tahajjud, Qiyamullail dan susunan Witir.